चैते छठ : आस्था, प्रकृति र अनुशासनको अनुपम पर्व

नेपाली समाजमा विविध धार्मिक तथा सांस्कृतिक पर्वहरू मनाइने परम्परा रहँदै आएको छ। त्यसमध्ये चैते छठ विशेष महत्व बोकेको एक पवित्र पर्व हो, जुन विशेषगरी तराई–मधेश क्षेत्र तथा भारतीय उपमहाद्वीपका विभिन्न भागमा श्रद्धा र भक्ति भावका साथ मनाइन्छ। यो पर्व वर्षमा दुई पटक मनाइन्छ—कार्तिक महिनामा पर्ने मुख्य छठ र चैत महिनामा पर्ने चैते छठ। कार्तिक छठ जति भव्य नभए पनि चैते छठको आफ्नै धार्मिक, सांस्कृतिक र आध्यात्मिक महिमा रहेको छ।

छठ पर्वको सार र महत्व

छठ पर्व सूर्य देवता र छठी माईको आराधनामा केन्द्रित हुन्छ। सूर्यलाई जीवनको आधार मानिन्छ—ऊर्जा, स्वास्थ्य, समृद्धि र सकारात्मकताको प्रतीकका रूपमा। छठ पर्वमा व्रतालुहरूले कठोर नियम र अनुशासन पालन गर्दै निराहार व्रत बस्ने, नदी, पोखरी वा जलाशयको किनारमा उभिएर अस्ताउँदो र उदाउँदो सूर्यलाई अर्घ्य दिने परम्परा रहिआएको छ।

चैते छठले विशेषगरी शुद्धता, संयम, प्राकृतिक संरक्षण र पारिवारिक सुख–समृद्धिको कामना गर्ने सन्देश दिन्छ। यो पर्वले मानिसलाई प्रकृतिसँग नजिक ल्याउने मात्र होइन, स्वच्छता र अनुशासनको महत्त्व पनि सिकाउँछ।

सामाजिक र सांस्कृतिक पक्ष

छठ पर्व सामूहिक आस्थाको प्रतीक हो। गाउँ–समाजका मानिसहरू एकै ठाउँमा भेला भई घाट सफा गर्ने, सजाउने र मिलेर पूजा गर्ने चलनले सामाजिक एकता र सद्भावलाई अझ मजबुत बनाउँछ। यसले वर्ग, जात, धर्मको भेदभावभन्दा माथि उठेर सबैलाई एकै सूत्रमा बाँध्ने काम गर्दछ।

आजको सन्दर्भमा छठ

आधुनिकताको प्रभावसँगै हाम्रो जीवनशैली परिवर्तन भइरहे पनि छठ पर्वले परम्परा र संस्कृतिको जगेर्ना गरिरहेको छ। यसले प्रकृतिप्रति सम्मान, जल स्रोतको संरक्षण र स्वच्छ वातावरणको आवश्यकता पनि स्मरण गराउँछ।

शुभकामना सन्देश

चैते छठको पावन अवसरमा सम्पूर्ण श्रद्धालु दाजुभाइ तथा दिदीबहिनीहरूमा हार्दिक मंगलमय शुभकामना।
सूर्य देवताको कृपाले तपाईंको जीवनमा स्वास्थ्य, सुख, शान्ति र समृद्धि भरिपूर्ण होस्।
छठी माईको आशीर्वादले प्रत्येक परिवारमा खुशी, एकता र उज्यालो छाओस्।

“छठको यो पावन पर्वले हामी सबैमा सकारात्मक ऊर्जा, अनुशासन र प्रकृतिप्रतिको सम्मान अझ प्रगाढ बनाओस्।”